![](https://kunstcentraal.nl/content/uploads/2021/06/Romeinen-bij-de-grens-Limes-800x683.jpg)
In het Klokhuisfilmpje van de vorige les hebben jullie geleerd over de Limes, de grens van het Romeinse rijk.
Bespreek klassikaal de volgende vragen over verschillende soorten grenzen.
![](https://kunstcentraal.nl/content/uploads/2021/06/Langs-de-Limes-Romeinse-Rijk-800x800.jpg)
De Romeinen hadden heel veel landen veroverd, van Afrika tot Azië tot een groot deel van Europa. Kijk maar op de kaart!
- Herken je Europa?
- Kan iemand aanwijzen waar Rome ligt?
- En waar ligt Nederland?
De grens van het Romeinse Rijk liep langs de Rijn, dwars door ons land en dwars door de provincie Utrecht.
- Kun je op de kaart aanwijzen of je school staat in het gebied dat vroeger Romeins was? (Tip: ligt je school boven of onder de Rijn?)
![](https://kunstcentraal.nl/content/uploads/2023/03/Limeskaart-Utrecht-1500x1000.jpg)
Er zijn verschillende soorten grenzen.
Er zijn strikte grenzen waar je niet zomaar overheen mag zonder paspoort of visum. En er zijn open grenzen zoals in Europa die je gewoon over kunt reizen.
De Romeinse Limes was een open grens. Er werd veel gehandeld en uitgewisseld met andere volken, zoals de Bataven, de Friezen en de Germanen. De Romeinen namen spullen en gebruiken van deze andere volkeren over.
![](https://kunstcentraal.nl/content/uploads/2021/06/Langs-de-Limes-Romeins-handelsnetwerk-1500x1000.png)
Langs de Romeinse grens woonden veel verschillende soorten mensen. Bespreek in groepjes met elkaar:
- Voel jij je Nederlands? Waarom wel/niet?
- Bestaat de échte Nederlander volgens jou?
- Kom jij wel eens in aanraking met andere culturen? Zo ja, op welke manier?
- Van welk land of welke cultuur zou jij graag iets over willen nemen?
- Hoe zit het met de diversiteit in jullie klas of bij jullie op school? Zijn er veel verschillende culturen?